Altın Hakkında 

Altın, kimyada Au (Latince Aurum dan (ışıldayan-parlayan)) sembolü ile gösterilen yumuÅŸak, parlak sarı renkte kimyasal bir element. Altının parlak sarı rengi, asitlere karşı dayanıklılığı, doÄŸada serbest halde bulunabilmesi ve kolay iÅŸlenebilmesi gibi özellikleri, insanların ilkçaÄŸlardan beri ilgisini çekmiÅŸtir.

Altın, parlak sarı rengi ve ışıltısıyla göz alan çok ağır bir metaldir. Üstelik kolay kolay tepkimeye girmeyen çok kararlı bir element olduÄŸu için havadan ve sudan etkilenmez. Bu yüzden hiçbir zaman paslanmaz, kararmaz ve donuklaÅŸmaz. Bir baÅŸka özelliÄŸi de saf haldeyken çok yumuÅŸak olmasıdır; bu nedenle kolayca dövülerek biçimlendirilebilir. Altın bütün bu özellikleriyle tarih boyunca en kıymetli metallerden sayılmıştır.

Altının Tarihi

Tarihte bilinen kayıtlara göre Mısır hükümdarları zamanında M.Ö. 3200 yıllarında, altın darphanelerde eÅŸit boyda çubuklar halinde çekilerek para olarak kullanıldı.

Peru'da MÖ 2000 yılına ait altın ziynet eÅŸyaları ve altın takı kalıntılarına rastlanmış olup, Amerika kıtasındaki Aztekler ve Ä°nkaların da altına tutkun oldukları bilinmektedir. Altına önem veren eski medeniyetler arasında; Yunanları, Ä°ranlıları, Makedonyalıları, Asurluları, Sümerleri ve Lidyalıları saymak yerinde olur. MÖ 550 yıllarında Lidya Kralı Krezos, altını para olarak (sikke) bastırmış ve altının para olarak basılması ile de ticaret artmıştır. Åžehirler zenginleÅŸmiÅŸ ve dünya yeni bir refah dönemine girmiÅŸtir. Ä°skit ve Sarmatların (MÖ 1000) milli kahramanları konu alan altın toka yapımında ileri oldukları bilinmektedir. Dördüncü ve dokuzuncu yüzyıl aralarında ise altın kase, vazo iÅŸçiliÄŸinde en güzel örnekleri vermiÅŸlerdir. Bu eserlerden bir kısmı New York, Morgan kolleksiyonunda teÅŸhir edilmektedir.

Türkler müslümanlığı kabul ettikten sonra altından eÅŸya yapımını azaltmışlardır. Altın eÅŸyayı sadece süs olarak kullanmışlardır. Türkiye'de altın çıkarılan yerler: Antakya, NiÄŸde, Balıkesir, Kütahya, Bursa, Ä°zmir, Bergama ve çevresidir. 

Altının Kullanılışı

Altın Ticareti

Altın uluslarası borsalarda emtiya olarak iÅŸlem görür. Altın fiyatı Londra daki Emtiya borsasında günde iki defa sabitlenir (fixlenir, buna fixing denir). Bu sabitlenen fiyatlarla iÅŸlemler yapılır, (örneÄŸin 07/06/2011 AM fiyatı ile fatura kesilir). Bu borsada anlık olarak deÄŸiÅŸen altın fiyatı; Ä°ngiliz ölçü birimi olan ONS (troy ounce, sembolü t oz) deÄŸeri üzerinden belirlenir. Ons fiyatı ÅŸu kadar dolar, bu kadar dolar denilir, hesaplaması aÅŸağıdaki ÅŸekilde yapılır. 

1 Ons = 31,1035 gr dır. Yani altının anlık ons deÄŸeri 1700 USD ise bir gram altın fiyatı:  1700 / 31,1035gr = 54,65 USD olacaktır.

Altın alışveriÅŸi ya da ticareti 1 kilogramlık külçe altınlarla, ya da astar olarak çekilmiÅŸ (çekili denir) kolay kesilebilen formda yapılır. Piyasada bu ÅŸekilde satılan ve ticaret içerisinde dolaÅŸan külçe ve çekili astar altınların ayarı 995 dir. Türkiye'de külçe altın ve çekili astar altını üretme yetkisi Darphane'dedir. Bunun yanısıra darphanenin yetki verdiÄŸi özel ÅŸirketler olan Ä°stanbul Altın Rafinerisi ve Nadir Metal Altın Rafinerisi de külçe ve çekili altın üretir. Son dönemde 24 ayar 1 gr dan baÅŸlayan külçe altının popülerliÄŸi artmış, perakende satış hacmi geliÅŸmiÅŸ ve çeÅŸitli altın markaları darphane izni ile 1 gramdan 100 grama kadar paketli ve sertifikalı külçe altın üretmeye baÅŸlamıştır. 

Altın Ayarı

Altının kimyadaki saflığı “yüzde” ile, mücevhercilikteki saflığı ise “ayar” terimleriyle ifade edilir. Buna göre 24 ayar altın % 100 saf altını, 22 ayar ise % 91,6 saf altını ifade etmektedir. 22 ayar altının % 8,4’ü diÄŸer metaller ile tamamlanmıştır.

Ülkemizde, düÄŸünlerde takılan biezikler ve küçük, orta büyük Cumhuriyet Altını, 22 Ayardır. Kuyumcularda satılan altın takılar örneÄŸin altın bileklik, altın kolye, altın küpe ve altın yüzükler (gelende atom taÅŸ diye tabir edilen zirkon taÅŸlıdır) 14 ayardır. Pırlantalı takıların örneÄŸin, pırlanta tektaÅŸ, pırlanta kolye, pırlanta küpe ve pırlanta suyolu bilekliklerin, altın montürleri genelde 18 ayar altından üretilir. Son dönemlerde bu montürler 14 ayar da üretilmektedir. Kuyumcularda satılan Elmas ürün grupları (elmas kolye, elmas yüzük, elmas küpe ve elmas takı seti) ise 8 Ayar altındır.

AÅŸağıda altının ayarına göre içinde bulunan saf altın miktarı yüzde olarak gösterilmiÅŸtir.

Altın Renkleri

YeÅŸil-Sarı Altın: 14 ayardan küçük ayarlarda olur. Altın + diÄŸer metal olarak GümüÅŸ kullanılır. Ya da DiÄŸer metal olarak özel Alaşımlar kullanılır

Beyaz Altın:  24 ve 22 ayar hariç tüm ayarlar için uygulanabilir. Altın + diÄŸer metal olarak platin ya da özel beyazlatıcı alaşımlar kullanılır. Beyaz altın, altının sarı renginin baskısından dolayı sarımsı beyaz olarak çıkar, daha sonra cila ve rodyum ile pırlanta ürünlerde gördüÄŸünüz beyaz metal görüntüsü ortaya çıkar.

Kırmızı-Pembe Altın: 24 ayar hariç tüm ayarlar için uygulanabilir. Altın + diÄŸer metal olarak bakır ya da özel pembe, kırmızı alaşımlar kullanılır.

Altın suyu

Kral suyu olarak da bilinir. Hacimce bir birim deriÅŸik nitrik asit ile üç birim deriÅŸik hidroklorik asitten oluÅŸan karışımdan meydana gelir. Bu karışım altını çözebildiÄŸinden altın suyu adı verilmiÅŸtir.

Altın kaplama yapan yaldızcılar ve kaplamacılar bu kral suyu ile çok ince altını kaplama suyuna karıştırmak için çözerler. 

Altın suyu (veya kral suyu), kimyasal çözme iÅŸlemlerinde bazı demir cevherlerini, fosfatlı kayaçları, curufları, nikel-krom alaşımlarını,antimonu, selenyumu ve civa, arsenik, kurÅŸun ve kobalt sülfürleri, çözünürlüÄŸü az olan sülfürleri çözmek için kullanılır.